Portal Orzeczeń Sądu Rejonowego w Opolu

UZASADNIENIE

postanowienia z dnia 29 lipca 2020 r.

Wnioskodawczyni A. P. (1) wnioskiem z dnia 13 marca 2018 r. wniosła o pozbawienie uczestnika postępowania D. M. władzy rodzicielskiej nad małoletnim A. M. ur. (...) w O. na podstawie art. 111 § 1 k.r.o., orzeczenie o zakazie osobistej styczności uczestnika z dzieckiem na podstawie art. 113 ² § 2 k.r.o. ze względu na aktualny stan psychiczny ojca dziecka. Wniosła również o zabezpieczenie wniosku na czas toczącego się postępowania poprzez powierzenie pieczy nad małoletnim A. M. wnioskodawczyni wraz z ustaleniem miejsca zamieszkania małoletniego dziecka w miejscu zamieszkania matki oraz zwolnienie od kosztów i wydatków postępowania ponad kwotę 40 zł opłaty od wniosku.

Zarządzeniem z dnia 21 marca 2018 r. Sąd wyłączył do odrębnego rozpoznania sprawę z wniosku A. P. (1) z udziałem D. M. o orzeczenie zakazu kontaktów, którą zarejestrowano pod sygn. akt III Nsm 298/18.

W odpowiedzi na wniosek z dnia 10 maja 2018 r. uczestnik postępowania D. M., reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł o ograniczenie władzy rodzicielskiej D. M. nad małoletnim A. M. ur. (...), do prawa współdecydowania o istotnych sprawach dziecka, tj. wyjazdy zagraniczne, zmiana miejsca zamieszkania, edukacja, wybór sposobu leczenia – a w ślad za tym oddalenie wniosku o pozbawienie władzy rodzicielskiej oraz o uregulowanie kontaktów z małoletnim synem A. M. w ten sposób, że uczestnik będzie miał prawo do kontaktu, z prawem zabierania dziecka poza jego miejsce zamieszkania:

a)  w każdy wtorek od godz. 12:00-19:00,

b)  w pierwszą i trzecią sobotę miesiąca od godz. 14:00 do 18:00,

c)  w drugą i czwartą niedzielę miesiąca od godz. 09:00 do 14:00,

d)  na Święta Bożego Narodzenia w latach parzystych 25 i 26 grudnia od godz. 09:00 – 19:00,

e)  na Ś. Wielkanocne w latach nieparzystych w Niedzielę Wielkanocną i Poniedziałek Wielkanocny od godz. 09:00 - 19:00,

f)  w Dzień Ojca od godz. 09:00 - 18:00

- z obowiązkiem doprowadzenia dziecka do jego miejsca zamieszkania po zakończonych kontaktach – w ślad za tym oddalenie wniosku o orzeczenie zakazu osobistej styczności uczestnika z dzieckiem. Uczestnik postępowania wniósł również o zabezpieczenie kontaktów z małoletnim na czas trwania postępowania w takim samym zakresie oraz o zasądzenie od wnioskodawczyni na rzecz uczestnika kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa, według norm przepisanych.

W piśmie z dnia 24 maja 2018 r. uczestnik postępowania zmodyfikował stanowisko w sprawie, wnosząc o odrzucenie w całości wniosku o pozbawienie władzy rodzicielskiej oraz nieorzekanie zakazu całkowitej styczności z małoletnim.

Zgodnie z zarządzeniem z dnia 23 maja 2018 r. wniosek uczestnika postępowania o powierzenie władzy rodzicielskiej i ustalenie kontaktów wyłączono do odrębnego rozpoznania i zarejestrowano pod sygn. akt III Nsm 551/18, następnie połączono do wspólnego rozpoznania i prowadzenia łącznie ze sprawą sygn. akt III Nsm 266/18.

Postanowieniem z dnia 22 czerwca 2018 r. Sąd udzielił zabezpieczenia na czas trwania postępowania w ten sposób, że powierzył wnioskodawczyni A. P. (1) pieczę nad małoletnim A. D. (2-ga imion) M., ur. (...) w O., s. D., A., ustalając, iż miejscem zamieszkania małoletniego jest miejsce zamieszkania matki. Sąd oddalił wniosek wnioskodawcy-uczestnika postępowania D. M. o udzielenie zabezpieczenia w przedmiocie kontaktów.

W piśmie z dnia 20 sierpnia 2018 r. wnioskodawczyni, reprezentowana przez pełnomocnika, wniosła o zasądzenie od uczestnika postępowania na rzecz wnioskodawczyni kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.

Na rozprawie w dniu 20 sierpnia 2018 r. pełnomocnik wnioskodawczyni podtrzymał stanowisko określone we wniosku oraz wniosek o zwolnienie wnioskodawczyni od kosztów sądowych. Pełnomocnik uczestnika postepowania podtrzymał stanowisko wyrażone w odpowiedzi na wniosek, modyfikując wniosek w zakresie kontaktów, wnosząc o ustalenie kontaktów w obecności kuratora w każdy wtorek i sobotę miesiąca w godz. 15:00-20:00.

Sąd postanowieniem z dnia 20 sierpnia 2018 r. zwolnił wnioskodawczynię od ponoszenia kosztów postępowania ponad kwotę 40 zł.

Na rozprawie w dniu 10 czerwca 2019 r. pełnomocnik uczestnika postępowania sprecyzował stanowisko w sprawie w ten sposób, iż zgłosił alternatywny wniosek o ewentualne zawieszenie władzy rodzicielskiej D. M. nad małoletnim A. M..

Uczestnik postępowania D. M. w piśmie skierowanym do tut. Sądu z dnia 10 czerwca 2020 r. wniósł o niepozbawianie go władzy rodzicielskiej nad małoletnim A. M. oraz o ustanowienie zabezpieczenia kontaktów telefonicznych z synem.

Pełnomocnik wnioskodawczyni A. P. (1) na rozprawie w dniu 29 lipca 2020 r. podtrzymał dotychczasowe stanowisko w sprawie.

Sąd postanowieniem z dnia 29 lipca 2020 r. oddalił wniosek uczestnika postępowania D. M. o udzielenie zabezpieczenia kontaktów telefonicznych z małoletnim A. M..

Sąd ustalił następujący stan faktyczny:

Małoletni A. D. (2-ga imion) M., urodzony (...) jest dzieckiem pochodzącym z nieformalnego związku wnioskodawczyni A. P. (1) i uczestnika postępowania D. M., który trwał do 2018 r.

Dowód:

- kserokopia odpisu skróconego aktu urodzenia k. 7,

- odpis postanowienia zabezpieczającego z dnia 22.06.2018 r. k. 102-104.

Wnioskodawczyni A. P. (1) ma 28 lat, posiada wykształcenie wyższe pedagogiczne. Wraz z małoletnim mieszka u rodziców D. i A. P. (2), gdzie ma do dyspozycji jeden pokój dostosowany do potrzeb małoletniego. Korzysta z pozostałych pomieszczeń w budynku. W domu mieszka również starsza siostra wnioskodawczyni. Wnioskodawczyni od 07 kwietnia 2017 r. była zarejestrowana w PUP w O. jako osoba bezrobotna, bez prawa do zasiłku. Pozostawała na utrzymaniu rodziców. Wcześniej podejmowała zatrudnienie m. in. jako kelnerka i barmanka. W październiku 2018 r. podjęła zatrudnienie jako przedstawiciel handlowy w firmie (...) Sp. z o.o. za wynagrodzeniem 2500 zł brutto. Na małoletniego A. M. pobiera zasiłek wychowawczy z programu 500+ oraz otrzymuje pod uczestnika postępowania alimenty w kwocie 700 zł miesięcznie, od czasu wszczęcia egzekucji komorniczej w kwocie 1000 zł. Nie posiada majątku ruchomego ani nieruchomego, nie jest obciążona zobowiązaniami finansowymi.

W środowisku sąsiedzkim A. P. (1) cieszy się pozytywną opinią, jest postrzegana jako dobra matka, która odpowiednio sprawuje władzę rodzicielską. Potrafi w prawidłowy sposób rozpoznać i zaspokoić potrzeby bytowe i emocjonalne syna. Nie posiada nałogów, swój stan zdrowia ocenia jako dobry, leczyła się endokrynologicznie z powodu niedoczynności tarczycy. Korzystała z pomocy psychologicznej w związku z trudną sytuacją osobistą po rozstaniu z partnerem. Nie ma innych małoletnich dzieci na utrzymaniu.

Dowód:

- decyzja PUP w O. k. 46,

- wywiad kuratora sądowego k. 99-100, 117, 211, 361, 443-444, 529,

- wysłuchanie wnioskodawczyni A. P. (1). k. 193-195,

- zeznania świadka E. P. k. 215-217, 306-314,

- zeznania świadka D. P. k. 215-217, 306-314,

- zeznania świadka A. P. (2) k. 215-217, 306-314,

- opinia (...) w O. k. 319-328,

- zeznania wnioskodawczyni A. P. (1) k. 193-195, 445-446.

Uczestnik postępowania D. M. ma 35 lat, według oświadczenia posiada wykształcenie wyższe magisterskie o kierunku zarządzanie oraz ukończone studia (...). Nie pracuje zawodowo ze względu na orzeczenie trwałej niezdolności do pracy. Zamieszkuje w O. w domu jednorodzinnym, który stanowi jego własność. Posiada orzeczenie o niepełnosprawności, pobiera rentę rodzinną w wysokości 3900 zł, na którą składa się zasiłek sierocy i pielęgnacyjny. Nie jest upośledzony umysłowo. Poza małoletnim A. M. nie posiada innych dzieci, na utrzymanie syna dobrowolnie łożył alimenty w kwocie po 700 zł miesięcznie. Sądowi wiadomym jest z urzędu, iż w tut. Sądzie w sprawie sygn. akt III RC 479/18 na rzecz małoletniego A. P. (1) zasądzono alimenty w kwocie po 1000 zł miesięcznie.

Uczestnik zamieszkiwał wraz z ojcem, który zmarł 27 listopada 2017 r. D. M. przyznał, iż ojciec był dla niego autorytetem, kontrolował jego leczenie i dyscyplinował funkcjonowanie. Od śmierci ojca stan psychiczny uczestnika uległ znacznemu pogorszeniu. W środowisku sąsiedzkim znana jest jego sytuacja zdrowotna, w rozmowach z kuratorem sąsiedzi wskazywali na obawy o własne bezpieczeństwo ze względu na brak osoby kontrolującej leczenie uczestnika postępowania. W opinii sąsiadów uczestnik w wyniku zaprzestania pobierania leków staje się agresywny i „chce zabijać”.

U D. M. rozpoznano: schizofrenię paranoidalną, zaburzenia psychiczne i zaburzenia zachowania spowodowane naprzemiennym przyjmowaniem środków wyżej wymienionych (F10-F-18) i innych środków psychoaktywnych – zespół uzależnienia. Uczestnik był wielokrotnie hospitalizowany i poddawany badaniom psychiatrycznym w związku z toczącymi się wobec niego postępowaniami karnymi. Zmaga się z zespołem uzależnienia spowodowanym przyjmowaniem środków psychoaktywnych, w związku z czym w 2004 r. dwukrotnie trafił na Izbę Przyjęć Szpitala Wojewódzkiego w O.. Uczestnik postępowania pierwsze problemy psychiczne zaobserwował u siebie w 2000 r., leczenie podjął w 2002 r. Przed ostateczną diagnozą był dwukrotnie hospitalizowany w Oddziale Psychiatrii dla Dorosłych w (...) w O.. W 2010 r. u uczestnika postępowania rozpoznano chorobę psychiczną o obrazie schizofrenii paranoidalnej.

Dowód:

- Karta Informacyjna (...) Szpitalnego w (...) w O. k. 8-9, 22, 23,

- zaświadczenie o pobycie w szpitalu k. 10,

- zaświadczenie lekarskie k. 18-19, 24-25,

- historia choroby k. 21,

- wywiad kuratora sądowego k. 114, 210, 359, 360,

- opinia (...) w O. k. 319-328,

- potwierdzenia polecenia przelewu k. 514-521.

D. M. na przestrzeni lat kilkukrotnie dopuszczał się popełnienia czynów karalnych, był karany w sprawach sygn. akt: VII K 1179/06 - art. 222 § 1 k.k., art. 157 § 2 k.k., art. 11 § 2 k.k., art. 67 § 1 i 3 k.k., art.. 66 p 1 k.k., VIII K 1477/06 – art. 177 § 1 k.k., art. 58 § 3 k.k., VII K 322/10. W sprawie III K 51/10 o usiłowanie zabójstwa i posiadanie broni palnej bez uprawnień twierdzono, iż poczytalność uczestnika postępowania w momencie dokonania czynów zabronionych została zniesiona – postępowanie w sprawie umorzono. W związku z tocząca się sprawą D. M. był tymczasowo aresztowany, stosowany środek zapobiegawczy przedłużono w toku postępowania III Kp 3/10. Wobec uczestnika zastosowano detencję w (...) Ośrodku (...) w B., następnie w Samodzielnym Wojewódzkim Szpitalu dla Nerwowo i Psychicznie Chorych, uczestnik postępowania przebywał również w Szpitalu (...) przy Areszcie Śledczym we W.. Do 2017 r. funkcjonował prawidłowo, pobierał leki. W związku ze śmiercią ojca oraz modyfikacją sposobu leczenia doszło do pogorszenia się jego stanu zdrowia, w wyniku czego w 2018 r. był dwukrotnie hospitalizowany w Oddziale Psychiatrii dla Dorosłych A przy (...) w O. – powodem hospitalizacji były groźby kierowane wobec byłej partnerki oraz usiłowanie porwania. 11 lipca 2018 r. uczestnik zgłosił się do poradni uzależnień w celu podjęcia terapii. Od 12 lipca 2018 r. do 25 lipca 2018 r. realizował leczenie w ramach oddziału dziennego (...) w O., gdzie sam zredukował przyjmowaną dawkę leku i nie był w stanie dostosować się do wymogów rehabilitacji. W dniu 15 lutego 2019 r. D. M. został zatrzymany w związku z podejrzeniem popełnienia czynu w postaci pozbawienia wolności A. P. (1) i małoletniego A. M. oraz uporczywego nękania A. P. (1). Zastosowano wobec niego środek zapobiegawczy w postaci tymczasowego aresztowania. Postępowanie w sprawie umorzono w dniu 27 czerwca 2019 r., wobec D. M. zastosowano środek zabezpieczający w postaci umieszczenia w zamkniętym zakładzie psychiatrycznym, gdzie w dalszym ciągu podlega hospitalizacji.

Stan psychiczny uczestnika postępowania nie uległ poprawie, objawy chorobowe utrzymują się. Nadal pozostaje bezkrytyczny wobec choroby. W opinii biegłych zachodzi wysokie prawdopodobieństwo, iż D. M. może w przyszłości popełnić czyny karane w związku z chorobą psychiczną.

Dowód:

- dokumenty zawarte w aktach sprawy tut. Sądu sygn. akt III Nsm 298/18,

- dokumenty zawarte w aktach sprawy SO w Opolu sygn. akt III Kp 3/10,

- opinia sądowo – psychiatryczna z dnia 22.10.2009 r., 28.01.2010 r., 17.06.2010 r., 09.02.2011 r., 08.03.2011 r., 01.04.2019 r., 07.02.2019 r., k. 11-15, 16-17, 26-37, 38-39, 40-42, 379-387, 388-391,

- odpis postanowienia z dnia 13 maja 2010 r. w sprawie sygn. akt III K 51/10 k. 20,

- wydruki korespondencji z komunikatora W. k. 132-185,

- opinia (...) w O. k. 319-328,

- zaświadczenie lekarskie k. 64, 65, 66, 67, 68, 190, 191, 426,

- zawiadomienie o wszczęciu dochodzenia k. 131, 192,

- zaświadczenie (...) ds. Uzależnień w O., k. 189,

- dokumentacja medyczna (...) B., Szpitala (...) w O., (...) w O. k. 228- 239, 242-259, 262-296,

- odpis postanowienia sygn. akt VII Kp 114/19 r. k. 367, 392-393,

- odpis postanowienia sygn. akt VII K 232/19. k. 368, 369, 374-375, 376, 401-405, 406-407,

- protokół posiedzenia k. 392-395, 397-400,

- wydruk z systemu NOE-SAD k. 421,

- pismo AŚ we W. k. 494, 495,

- pismo (...) w B. k. 527,

- zeznania wnioskodawczyni A. P. (1) k. 537-538,

- zeznania uczestnika postępowania D. M. w drodze pomocy prawnej k. 486.

Małoletni A. M. ma 5 lat, jest dzieckiem zdrowym, nie choruje przewlekle. Rozwija się prawidłowo. Od września 2018 r. rozpoczął edukację w niepublicznym przedszkolu (...) w O., gdzie funkcjonuje prawidłowo zarówno w relacjach z rówieśnikami, jak i personelem. Uczęszcza na zajęcia z języka angielskiego. Małoletni w miejscu zamieszkania dziadków ma dobre warunki do rozwoju i wypoczynku. Jest związany emocjonalnie z matką, darzy ją miłością i zaufaniem. Wnioskodawczyni umożliwia ojcu małoletniego kontakt telefoniczny z synem, uczestnik pyta dziecka co jadło, opowiada bajki. Matka kontroluje rozmowy ojca z synem w obawie o dobro małoletniego. Małoletni w ocenie matki nie pamięta ojca, wykazuje niechęć do rozmów z uczestnikiem poprzez komunikatory.

Dowód:

- wywiad kuratora sądowego k. 99-100, 117, 211, 361, 443-444, 529,

- zeznania świadka E. P. k. 215-217, 306-314,

- zeznania świadka D. P. k. 215-217, 306-314,

- zeznania świadka A. P. (2) k. 215-217, 306-314,

- opinia (...) w O. k. 319-328,

- zeznania wnioskodawczyni A. P. (1) k. 445-446.

Wnioskodawczyni i uczestnik postępowania pozostawali w nieformalnym związku partnerskim od 2014 r. do 2018 r., zamieszkiwali wspólnie z małoletnim w domu uczestnika postępowania wraz z jego ojcem. Związek od początku przebiegał niestabilnie, ze względu na zachowanie uczestnika postępowania przejawiające się na zmianę apatią i sennością bądź silnym pobudzeniem, bezsennością. Stan zdrowia uczestnika wiązał się również ze stosowaniem przez niego środków psychoaktywnych, o czym wnioskodawczyni wiedziała. D. M. zajmował się dzieckiem, nigdy nie wykazywał wobec małoletniego zachowań agresywnych.

A. P. (1) początkowo nie zdawała sobie sprawy z problemów zdrowotnych partnera, dopiero po śmierci ojca, kiedy to uczestnik zaprzestał zażywania leków, wnioskodawczyni powzięła pełną wiedzę na temat powagi problemów zdrowotnych oraz kryminalnej przeszłości partnera. Uczestnik postępowania w okresie nasilenia objawów chorobowych czuł się prześladowany i obserwowany, zaczął uruchamiać wobec wnioskodawczyni zachowania agresywne słowne i fizyczne (przezwiska, obrażanie, bicie po nogach, chwytanie za szczękę, zatykanie ust, podduszanie). Śpiąc w jednym łóżku z wnioskodawczynią oraz małoletnim trzymał pod poduszką nóż, zdarzało się, że trzymając nóż w ręce ubliżał i groził partnerce. Dziecko było świadkiem agresywnych zachowań ojca. W dniu 04 marca 2018 r. po kolejnej awanturze z udziałem policji i pogotowia ratunkowego uczestnik postępowania został przewieziony do szpitala psychiatrycznego w O., natomiast wnioskodawczyni wraz z małoletnim wyprowadziła się do rodziców.

Po wyjściu uczestnika postępowania ze szpitala wnioskodawczyni kilkukrotnie umożliwiła mu kontakt z dzieckiem. Spotkania odbywały się na placu zabaw. W trakcie kontaktów uczestnik bardziej skupiał się na relacji z wnioskodawczynią niż na dziecku. W dalszym ciągu twierdził, że za rozpad związku odpowiada rodzina wnioskodawczyni. Snuł myśli urojeniowe, w związku z czym kontakty zostały przerwane. Uczestnik postępowania zaczął nachodzić wnioskodawczynię w miejscu zamieszkania, popadał w skrajne zachowania, miał zmienne nastroje. 24 maja 2018 r. A. P. (1) zgodziła się na kolejne spotkanie z ojcem dziecka, w którym uczestniczyła osoba trzecia – ich wspólny znajomy. W trakcie spotkania znajomy uczestników postępowania wysiadł na chwilę z pojazdu. W tym czasie wnioskodawczyni wraz z małoletnim pozostała w samochodzie z uczestnikiem postępowania, który odjechał w nieznanym kierunku, wbrew jej woli. D. M. w trakcie porwania oświadczył, iż chce zacząć nowe życie, w samochodzie przewoził ubrania, jedzenie i pieniądze. Wnioskodawczyni bezskutecznie próbowała uciec z samochodu, co było jej uniemożliwiane siłą. W trakcie postoju wnioskodawczyni zatrzymała przejeżdżający samochód, kierowca pojazdu o zaistniałym zajściu zawiadomił policję. Na miejscu zdarzenia pojawił się patrol policji oraz zespół pogotowia ratunkowego. Uczestnik postępowania z uwagi na stawiany opór został zakuty w kajdanki i przetransportowany do (...) w O..

Zgodnie z postanowieniem w przedmiocie zabezpieczenia z dnia 05 lipca 2018 r. w sprawie sygn. akt III Nsm 298/18 orzeczono zakaz osobistych kontaktów uczestnika postępowania D. M. z małoletnim A. M.. Uczestnik postępowania nie respektował wydanego orzeczenia, nachodził wnioskodawczynię w miejscu jej zamieszkania, zjawiał się pod przedszkolem syna, nie respektował również orzeczonego w postępowaniu karnym zakazu zbliżania się do wnioskodawczyni na odległość 50 metrów.

Dowód:

- dokumenty zawarte w aktach sprawy tut. Sądu sygn. akt III Nsm 298/18,

- płyta CD k. 43, 68, 524,

- pismo II KP w O. wraz z załącznikiem k. 108-113, 225,

- pismo KP w N. wraz z załącznikiem k. 115-116,

- zeznania świadka E. P. k. 215-217, 306-314,

- zeznania świadka D. P. k. 215-217, 306-314,

- zeznania świadka A. P. (2) k. 215-217, 306-314,

- zeznania wnioskodawczyni A. P. (1) k. 445-446,

- zeznania uczestnika postępowania D. M. w drodze pomocy prawnej k. 486.

Jak wynika z opinii Opiniodawczego Zespołu (...) w O. matka małoletniego A. M. posiada cechy osobowe, które predestynują ją do prawidłowego funkcjonowania w roli rodzicielskiej i wypełniania wynikających z niej obowiązków wobec dziecka. Z synem łączy ją silna więź uczuciowa, co przekłada się na poczucie odpowiedzialności za jego rozwój i bezpieczeństwo fizyczne i emocjonalne. Od urodzenia małoletniego pełni rolę rodzica pierwszoplanowego, posiada zdolności do zaspokajania jego potrzeb życiowych.

W ocenie specjalistów funkcjonowanie uczestnika postępowania D. M. uwarunkowane jest stanem jego zdrowia. Nie bez znaczenia dla jego funkcjonowania pozostaje to, czy znajduje się pod wpływem działania środków psychoaktywnych. Jego myślenie charakteryzuje się zmienionym chorobowo, nieadekwatnym postrzeganiem, przeżywaniem, odbiorem i oceną rzeczywistości. Jest podejrzliwy, nieufny, unika relacji z ludźmi, jest wycofany społecznie. A. niedostosowany, skłonny do manipulacji i kłamstw. W związku z powyższym oraz biorąc pod uwagę czyny, których się dopuścił istnieje wysokie prawdopodobieństwo stworzenia przez uczestnika postępowania kolejnych sytuacji zagrażających życiu i zdrowiu innych osób.

Predyspozycje opiekuńczo-wychowawcze D. M. są drastycznie obniżone, zagraża zdrowiu i bezpieczeństwu małoletniego syna, mimo tego że niewątpliwie czuje się z nim związany uczuciowo. Nie posiada wiedzy ani wglądu w potrzeby małoletniego, nie jest w stanie akceptować i rozumieć indywidualnych potrzeb dziecka. Brak mu zdolności do nawiązania więzi opartej na bliskim kontakcie uczuciowym.

Zły stan zdrowia uczestnika postępowania nadal się utrzymuje, jego zachowania nie ulegają poprawie. D. M. w dalszym ciągu przejawia zaburzenia w postaci urojeń, oskarża wnioskodawczynię o zaniedbywanie małoletniego i stosowanie wobec niego przemocy. Bezskutecznie próbuje nawiązać z nią kontakt telefoniczny.

Dowód:

- opinia (...) w O. k. 319-328,

- opinia uzupełniająca (...) w O. k. 347,

- pismo wnioskodawczyni k. 533-536,

- zeznania wnioskodawczyni A. P. (1) k. 537-539.

Sąd zważył, co następuje:

Wniosek A. P. (1) o pozbawienie władzy rodzicielskiej uczestnika postępowania D. M. zasługiwał na uwzględnienie, natomiast wnioski D. M. o powierzenie władzy rodzicielskiej, ustalenie kontaktów oraz zawieszenie władzy rodzicielskiej należało oddalić.

Sąd ustalił stan faktyczny na podstawnie materiału zgromadzonego w aktach sprawy, tj. dowodów z dokumentów, a także dokumentów zawartych w aktach sprawy tut. Sądu sygn. akt III Nsm 298/18, VII K 305/05, VII K 1179/06, III K 486/09, III K 322/10 oraz akt sprawy sygn. akt III Kp 3/10 oraz III K 51/10 Sądu Okręgowego w Opolu, dokumentacji medycznej dotyczącej uczestnika postępowania, opinii oraz opinii uzupełniającej (...) w O., zeznań świadków E. P., D. P. i A. P. (2), jak również przesłuchania wnioskodawczyni A. P. (1) i uczestnika postępowania D. M. w drodze pomocy prawnej udzielonej przez Sąd Rejonowy w Głubczycach. Sąd na podstawie art. 235 ² § 2 pkt 5 k.p.c. pominął wnioski dowodowe uczestnika postępowania zawarte w piśmie z dnia 10 czerwca 2020 r.

W myśl art. 92 k.r.o. dziecko do pełnoletności pozostaje pod władzą rodzicielską. Należy wskazać w tym miejscu, że decydującym kryterium, na podstawie, którego rozstrzyga się treść oraz wykonywanie władzy rodzicielskiej jest dobro dziecka i interes społeczny (art. 95§ 3 k.r.o.). Przez dobro dziecka rozumiemy zapewnienie dziecku wszystkich tych wartości, które są konieczne do jego prawidłowego rozwoju fizycznego i duchowego. Natomiast interes dziecka należy oceniać według kryteriów obiektywnych, przyjętych jako reguły prawidłowego postępowania w społeczeństwie, z uwzględnieniem wieku dziecka, jego stanu zdrowia, uzdolnień, cech charakterologicznych, właściwości rodziny i środowiska, w którym się wychowuje.

Zgodnie z treścią art. 111 § 1 k.r.o., jeżeli władza rodzicielska nie może być wykonywana z powodu trwałej przeszkody albo jeżeli rodzice nadużywają władzy rodzicielskiej lub w sposób rażący zaniedbują swe obowiązki względem dziecka, sąd opiekuńczy pozbawi rodziców władzy rodzicielskiej. Pozbawienie władzy rodzicielskiej może być orzeczone także w stosunku do jednego z rodziców. Pozbawienie władzy rodzicielskiej jest najostrzejszym środkiem ingerencji sądu opiekuńczego w sferę stosunków między rodzicami a dziećmi, przez jego zastosowanie, bowiem rodzice tracą całkowicie tę władzę. Ze względu na tak daleko idące skutki pozbawienia władzy rodzicielskiej, sąd może je orzec tylko wtedy, gdy stosowane dotychczas łagodniejsze środki nie dały rezultatu, bądź gdy ze względu na drastyczne okoliczności danego przypadku jest oczywiste, że stosowanie środków łagodniejszych byłoby niecelowe (por. A. Zieliński, „Sądownictwo opiekuńcze w sprawach małoletnich, Warszawa 1975, s. 181). Istotnym jest przy tym, że pozbawienie władzy rodzicielskiej nie ma charakteru penalnego i nie zmierza do ukarania rodziców, a jedynie służy do ochrony interesu dziecka.

Analiza zebranego w sprawie materiału dowodowego wykazała, że uczestnik postępowania D. M. jest osobą chorą psychicznie, cierpiącą na schizofrenię paranoidalną wraz z zespołem uzależnienia. Od początku znajomości uczestników postępowania ich relacja przebiegała w sposób niestabilny, co wynikało z systematycznie pogarszającego się stanu zdrowia psychicznego uczestnika postępowania. Sposób funkcjonowania uczestnika w czasie trwania związku był zaburzony, ujawniał szereg udziwnionych i zmiennych zachowań mimo prowadzonego leczenia i przyjmowanych środków farmakologicznych. Stan uczestnika postępowania wynikał nie tylko z występujących objawów chorobowych, ale również związany był z zażywaniem przez niego środków psychoaktywnych. Niewątpliwe na pogarszającą się sytuację zdrowotną uczestnika postępowania wpływ miała śmierć jego ojca, który stanowił dla uczestnika wsparcie w chorobie. W związku z tym zdarzeniem uczestnik zaprzestał systematycznego leczenia, zmienił lekarza oraz metodę leczenia. Doprowadziło to do pogorszenia stanu zdrowia i nasilenia objawów chorobowych. Funkcjonowanie rodzinne i społeczne D. M. uległo całkowitemu zaburzeniu, w wyniku czego dochodziło do nieodpowiednich zachowań wobec partnerki A. P. (1) w miejscu ich wspólnego zamieszkania oraz w obecności małoletniego syna. D. M. zaczął wykazywać zachowania agresywne werbalne wobec partnerki, takie jak przezwiska, obrażanie, poniżanie, wypowiadanie gróźb, jak również fizyczne, między innymi bicie po nogach, chwytanie za szczękę, zatykanie ust i podduszanie. W ocenie Sądu pogarszający się stan zdrowia uczestnika postępowania oraz codzienne funkcjonowanie nacechowane podejrzliwością, izolowaniem się od otoczenia oraz wypowiadaniem treści o charakterze urojeń prześladowczych doprowadziło do występowania sytuacji bezpośrednio zagrażających życiu i zdrowiu matki małoletniego, m. in. poprzez nocowanie uczestnika wraz z wnioskodawczynią i dzieckiem trzymając pod poduszką nóż oraz wykrzykując groźby w stronę wnioskodawczyni trzymając nóż w ręce.

W toku postępowania, mimo podjętej hospitalizacji, uczestnik postępowania D. M. stworzył zagrożenie dla zdrowia i życia nie tylko wnioskodawczyni A. P. (1), ale także dla ich małoletniego syna. Pogłębiający się konflikt pomiędzy wnioskodawczynią i z uczestnikiem postępowania doprowadził do sytuacji, w której to D. M. usiłował porwać małoletniego oraz wnioskodawczynię A. P. (1). Próbę porwania udaremniono dzięki reakcji służb i osób postronnych. W związku z powyższym, wobec uczestnika postępowania toczyło się postępowanie karne, które z uwagi na niepoczytalność uczestnika zostało umorzone. D. M. został skierowany przez Sąd na leczenie w szpitalu psychiatrycznym, przewidywana data zwolnienia ze szpitala nie jest znana. W tym miejscu wskazać należy, iż wobec uczestnika postępowania toczyły się inne sprawy karne, m. in. o usiłowanie zabójstwa i posiadanie broni palnej bez uprawnień, które to sprawy również zostały umorzone ze względu na zniesioną poczytalność uczestnika postępowania. Fakt ten jednak wskazuje na przejawianie przez uczestnika postępowania tendencji do zachowań niezgodnych z obowiązującym porządkiem prawnym.

Na uwzględnienie zasługuje zachowanie uczestnika postępowania bezpośrednio po urodzeniu syna. Zamieszkując wspólnie z wnioskodawczynią i małoletnim zajmował się dzieckiem, dbał o jego potrzeby. Niewątpliwie na pewnym etapie życia małoletni był związany emocjonalnie z ojcem, jednak w związku z negatywnymi zdarzeniami jakie miały miejsce pomiędzy rodzicami małoletniego w jego obecności uznać należy, iż aktualna relacja ojca z dzieckiem jest zaburzona i w ocenie Sądu negatywnie wpływa na jego rozwój. Ze zgormadzonego materiału dowodowego nie wynika jednak, aby uczestnik postępowania kiedykolwiek był agresywny wobec małoletniego lub stosował przemoc fizyczną lub psychiczną. Wraz z rozwojem choroby psychicznej oraz pogorszeniem funkcjonowania uczestnik zaczął stwarzać zagrożenie nie tylko zdrowiu i życiu wnioskodawczyni, wokół której koncentrowały się jego nieodpowiednie zachowania, ale również stał się zagrożeniem dla małoletniego syna. W toku postępowania ustalono, iż mimo podjętej hospitalizacji stan zdrowia D. M. nie uległ poprawie, nadal pozostaje skłonny do zachowań zagrażających zdrowiu i życiu innych osób a leczenie nie przynosi spodziewanego efektu.

Sąd w pełni podziela wnioski płynące ze sporządzonej w sprawie opinii biegłych z (...) w O. oraz opinii uzupełniającej, gdyż odpowiadają one wymogom logiki, fachowości i wiedzy powszechnej. Zostały sporządzone w sposób rzetelny i wyczerpujący, a wnioski zostały w sposób prawidłowy i jednoznaczny umotywowane; cechuje je również wysoki stopień stanowczości. Należy wskazać, iż biegli w swojej opinii wskazali, że uczestnik postępowania nie jest w stanie wykonywać władzy rodzicielskiej i podejmować racjonalnych decyzji dotyczących dziecka. Predyspozycje opiekuńczo-wychowawcze D. M. są drastycznie obniżone. W ocenie biegłych odziaływanie wychowawcze ojca jest szkodliwe dla rozwoju małoletniego A. M., wpływa na dziecko demoralizująco, kształtuje nieprawidłowe wzorce funkcjonowania emocjonalno-społecznego, stwarza zagrożenie dla rozwoju dziecka.

Sąd stanął na stanowisku, iż nieustabilizowaną sytuację zdrowotną uczestnika postępowania oraz występujące w dalszym ciągu zachowania zagrażające życiu lub zdrowiu innych osób potwierdzają nie tylko wnioski płynące z opinii specjalistów (...) w O., ale również wnioski wynikające z opinii wydawanych na poczet prowadzonych wobec uczestnika postępowania postępowań karnych. Stan zdrowia D. M. nie pozwala na prawidłowe wywiązywanie się z obowiązków rodzicielskich wobec syna, a poważnie zaburzone relacje między rodzicami małoletniego uniemożliwiają prawidłowy rozwój emocjonalny dziecka. Dotychczasowe zachowanie D. M. uzasadnia przyjęcie stanowiska, iż nie jest on w stanie dysponować władzą rodzicielską w sposób zgodny z szeroko pojętym dobrem małoletniego. Nieustępujące objawy chorobowe przekonują, iż niezdolność do prawidłowego wykonywania władzy rodzicielskiej ma charakter trwały. W oparciu o zgromadzony w toku niniejszej sprawy materiał dowodowy uznać należy, iż matka małoletniego A. P. (1), występująca w życiu dziecka od początku jako rodzic pierwszoplanowy, daje gwarancje prawidłowego wywiązywania się z obowiązków rodzicielskich, zaspokajając wszelkie niezbędne potrzeby małoletniego oraz zapewniając jednocześnie prawidłowe warunki do rozwoju.

Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie powołanych przepisów orzekł jak w punkcie I sentencji postanowienia i pozbawił uczestnika postępowania D. M. władzy rodzicielskiej nad małoletnim A. M..

W związku z uregulowaniem wynikającym z punktu I niniejszego postanowienia, tj. w związku z pozbawieniem uczestnika postępowania D. M. władzy rodzicielskiej nad małoletnim A. M. postępowanie w zakresie powierzenia władzy rodzicielskiej stało się bezprzedmiotowe, albowiem pełna władza rodzicielska przysługiwać będzie matce małoletniego A. P. (1). Wobec powyższego, wniosek uczestnika postępowania D. M. o powierzenie władzy rodzicielskiej należało oddalić.

Sąd oddalił tym samym wniosek uczestnika postępowania o ustalenie kontaktów z synem. W związku z toczącym się postępowaniem w sprawie sygn. akt III Nsm 298/18 i wydanym w dniu 05 lipca 2018 r. postanowieniem, którym Sąd udzielił małoletniemu zabezpieczenia poprzez zakaz osobistych kontaktów uczestnika postępowania D. M. z małoletnim, Sąd stanął na stanowisku, iż wydanie orzeczenia w przedmiocie kontaktów jest w niniejszej sprawie niezasadne. Na uwagę zasługuje fakt, iż wskazane wyżej postanowienie zabezpieczające jest prawomocnym orzeczeniem, funkcjonującym w obrocie prawnym od około dwóch lat, zatem w niniejszej sprawie nie istnieje potrzeba ingerencji Sądu w przedmiocie ustalania kontaktów. W związku z powyższym, ostateczna decyzja dotycząca kontaktów uczestnika postępowania z małoletnim synem winna być podjęta w postępowaniu w sprawie sygn. akt III Nsm 298/18, które to w dalszym ciągu pozostaje w toku.

W związku ze złożonym przez uczestnika postępowania D. M. wnioskiem o zawieszenie władzy rodzicielskiej Sąd stanął na stanowisku, że zasadnym jest oddalenie wniosku. Zgodnie z art. 110 § 1. k.r.o. w razie przemijającej przeszkody w wykonywaniu władzy rodzicielskiej sąd opiekuńczy może orzec jej zawieszenie. W tym miejscu wskazać należy, iż orzeczenie o zawieszeniu władzy rodzicielskiej może być wydane, gdy wystąpiła przeszkoda, która wyłącza całkowicie możliwość wykonywania władzy rodzicielskiej, ale przeszkoda ta ma charakter przemijający np. odbywanie kary pozbawienia wolności. Zatem po jej ustaniu, dziecko będzie jeszcze podlegało władzy rodzicielskiej i rodzice podejmą swoje obowiązki. Ocena, czy przeszkoda ma charakter przemijający, zależy od przewidywanego czasu jej trwania, który nie może być zbyt odległy. W wyniku zawieszenia władzy rodzicielskiej rodzic nie jest pozbawiony tej władzy, ale nie może jej wykonywać (J. Ignatowicz, w: Kodeks rodzinny..., red. K. Pietrzykowski, 2010, s. 940). W niniejszej sprawie Sąd uznał, iż nie zachodzą przesłanki uzasadniające zawieszenie wykonywania władzy rodzicielskiej. Z uwagi na występującą u uczestnika postępowania chorobę psychiczną oraz związane z nią zachowania agresywne wobec matki dziecka Sąd stanął na stanowisku, iż sytuacja opiekuńczo-wychowawcza małoletniego od początku jest zaburzona, a rodzice dziecka nie funkcjonują w niej prawidłowo. Mając na uwadze powyższe oraz utrzymujący się zły stan zdrowia psychicznego uczestnika postępowania, jak również brak widocznej poprawy w związku z podjętą hospitalizacją Sąd nie mógł przyjąć, iż występująca przeszkoda w wykonywaniu władzy rodzicielskiej ma charakter przemijający. Sąd wykluczył zatem możliwość podjęcia przez uczestnika postępowania obowiązków rodzicielskich zgodnie z dobrem małoletniego oddalając wniosek o zawieszenie władzy rodzicielskiej.

Orzeczenie o kosztach uzasadnia treść art. 520 § 1 k.p.c., zgodnie z którym każdy uczestnik ponosi koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie oraz art. 102 k.p.c. stanowiącym, iż w wypadkach szczególnie uzasadnionych sąd może zasądzić od strony przegrywającej tylko część kosztów albo nie obciążać jej w ogóle kosztami. W związku ze zwolnieniem wnioskodawczyni od ponoszenia kosztów sądowych w sprawie ponad kwotę 40 zł tytułem opłaty sądowej od wniosku oraz dostrzegając zasadność przyznania pierwszeństwa potrzebom rodziny przed należnościami na rzecz Skarbu Państwa, Sąd odstąpił od obciążania uczestnika postępowania pozostałymi kosztami sądowymi w sprawie.

Mając powyższe na uwadze, na mocy powołane przepisy należało orzec jak na wstępie.